Bouwend Nederland heeft vorige week een duidelijke stap gezet tegen schijnconstructies in de bouw- en infrasector. In het document ‘Werk alleen samen met échte zelfstandige ondernemers’ roept de brancheorganisatie bedrijven op om actief te sturen op ondernemerschap en geen onduidelijke situaties meer te accepteren. FNV Zelfstandigen verwelkomt deze heldere keuze.
Bouwend Nederland wil met de publicatie misverstanden wegnemen die in de markt zijn ontstaan. Het schrappen van het wetsvoorstel VBAR en de invoering van het rechtsvermoeden met een uurtarief van 38 euro betekenen níet dat handhaving is versoepeld. De Belastingdienst controleert nog steeds actief, ook bij hogere tarieven en ook bij intermediairs.
Als sprake is van schijnconstructies kunnen naheffingen en boetes via de ketenaansprakelijkheid uiteindelijk terechtkomen bij de opdrachtgevende bouw- en infrabedrijven. Die financiële risico’s zijn reëel en kunnen fors oplopen.
De kern van de aanpak is dat opdrachtgevers bij twijfel duidelijke keuzes maken. Dat kan door actief te sturen op ondernemerschap, of door te kiezen voor een dienstverband, detachering of uitzending. Blijft de situatie onduidelijk, dan moet de samenwerking stoppen.
Wat onder ondernemerschap wordt verstaan, maakt Bouwend Nederland concreet. Zo moet er ruimte zijn voor eigen invulling, wordt bij voorkeur betaald voor resultaat in plaats van per uur, kan een zzp’er zich laten vervangen, gebruikt hij of zij eigen materiaal en werkt voor meerdere opdrachtgevers. Ook een beperkte duur van de opdracht en het dragen van eigen ondernemersrisico’s horen daarbij.
Bouwend Nederland benadrukt dat deze verantwoordelijkheid niet ophoudt bij directe inhuur. Ook bij zzp’ers die via onderaannemers of bemiddelaars worden ingezet, moeten bedrijven alert zijn. Extra maatregelen, zoals betaling via een g-rekening, kunnen nodig zijn om risico’s te beperken.
FNV Zelfstandigen is blij met deze aanpak. Echte zzp’ers voldoen in de praktijk moeiteloos aan de genoemde criteria voor ondernemerschap. Voor hen verandert er weinig, behalve dat de spelregels duidelijker worden.
Voor werkenden die formeel als zelfstandige werken, maar feitelijk als werknemer, laat deze aanpak zien waar het wringt. Schijnconstructies leidt tot onzekerheid en onvoldoende bescherming bij ziekte of arbeidsongeschiktheid, en brengt risico’s met zich mee richting de Belastingdienst. Die mogen niet blijven doorschuiven naar de werkende.
Dat Bouwend Nederland nu expliciet oproept tot duidelijke keuzes, onderstreept de gezamenlijke verantwoordelijkheid van opdrachtgevers én zelfstandigen. Duidelijkheid over wat zelfstandig ondernemerschap is, draagt bij aan eerlijk werk en een gezonde sector.