FNV ZZP

Het nieuwe regeerakkoord (coalitieakkoord)

Laatste update: 21 december 2021

Het nieuwe regeerakkoord

FNV Zelfstandigen vindt de passage over zelfstandigen in het nieuwe coalitieakkoord (regeerakkoord) wel erg kort. Het coalitieakkoord blijft in algemeenheden hangen. Dat is toch opvallend gelet op de problemen die zich al enkele jaren voordoen op de arbeidsmarkt. We zien dat wordt teruggegrepen op het MLT-advies. De webmodule blijft in stand. We lezen dat er een arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen komt, conform de randvoorwaarden van het Pensioenakkoord.

Ook zien we dat de versnelde afbouw van de zelfstandigenaftrek die al was ingezet door het vorige kabinet, wordt doorgezet. In het akkoord wordt opgemerkt dat echte zelfstandigen moeten worden ondersteund en ondernemerschap gestimuleerd moet worden. 

De toekomst van de arbeidsmarkt

In het coalitieakkoord wordt opgemerkt dat het rapport van de commissie Borstlap en het hoofdstuk ‘Arbeidsmarkt, inkomensverdeling en gelijke kansen’ uit het MLT-advies de leidraad vormen voor hoe de inrichting van de arbeidsmarkt van de toekomst er uit komt te zien. 

Het vorige kabinet heeft diverse onderzoeken laten uitvoeren naar de arbeidsmarkt. Daarnaast hebben diverse organisaties belangwekkende onderzoeken gedaan en aanbevelingen gepresenteerd over de arbeidsmarkt. Ook de polder heeft kabinet meermaals gevraagd om actie te ondernemen. Het kabinet heeft in alle gevallen aangegeven erg veel waarde te hechten aan de aanbevelingen. Echter, in het coalitieakkoord zien wij daar niets over terugkomen. Dat is zeker opvallend te noemen aangezien notabene dezelfde ploeg weer doorgaat. Zowel het aanpakken van de zzp-discussie als de flex-problematiek wordt niet aangepakt. 

Irene van Hest – Manager FNV Zelfstandigen: ‘De ervaring leert dat wanneer een coalitie in het regeerakkoord niet concreet benoemd wat zij wenst te behalen, dit ook niet gebeurt. Oftewel, wij vrezen dat we zo door blijven modderen, als het aan de coalitie ligt. Als een coalitie echt het voornemen heeft om zaken te veranderen, dan moeten concrete actiepunten en nog beter: doelstellingen worden opgenomen. FNV Zelfstandigen moedigt de coalitie dan ook aan deze concrete punten alsnog te formuleren.’

Zelfstandigenaftrek omlaag

De zelfstandigenaftrek wordt vanaf 2023 met stappen van 650 euro teruggebracht tot uiteindelijk 1.200 euro in 2030. Dat is een beduidend forsere afbouw dan eerder is aangekondigd. Compensatie van zelfstandigen vindt plaats via verhoging van de arbeidskorting. De zelfstandigenaftrek staat natuurlijk al langer ter discussie. Zoals ook opgenomen in het MLT-advies zijn wij voorstander van een alternatieve regeling waarbij de echte ondernemersrisico’s worden ondervangen. Op die manier worden investeringen gestimuleerd en zelfstandigen ondersteund. De problematiek op de arbeidsmarkt is enkel succesvol met een integrale aanpak.

Verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering

Er komt, zoals al eerder is afgesproken in het Pensioenakkoord, een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor alle zelfstandigen. Die wordt zo vormgegeven dat oneerlijke concurrentie en te grote inkomensrisico’s voor individuen worden voorkomen. Hiermee houdt de coalitie rekening met de randvoorwaarden uit het Pensioenakkoord.
 

Wet DBA

In het coalitieakkoord wordt onderstreept dat zelfstandig ondernemerschap moet worden ondersteund en gestimuleerd. Daarentegen moet schijnzelfstandigheid worden tegengegaan. Indien er het vermoeden is van werknemerschap dan moet publiekrechtelijke handhaving soelaas bieden. In het akkoord wordt vermeld dat de webmodule kan bijdragen aan het verkrijgen van zekerheid vooraf voor zzp’ers over de kwalificatie van de arbeidsrelatie. De module is bepaald niet nieuw en niet meer dan een hulpmiddel. De afgelopen jaren is meermaals getracht om binnen de kaders van de Wet DBA een oplossing te vinden voor de problematiek op de arbeidsmarkt. Het lijkt erop dat de nieuwe coalitie wil voortborduren op de huidige koers, waarbij er wel meer ruimte lijkt te ontstaan voor publiekrechtelijke  handhaving. Maar het blijft bij benoemen, concrete doelstellingen worden niet gemeld.

Pensioen

Met name voor veel zzp’ers is het lastig om een pensioenvoorziening te kunnen treffen. Het inkomen kan bijvoorbeeld onvoldoende zijn om naast de primaire vaste lasten ook pensioen op te bouwen. Het MLT-advies draagt oplossingen aan om de positie van werkenden in dit verband te verbeteren. Zzp’ers zonder pensioen zijn per definitie aangewezen op de AOW bij het bereiken van de AOW-gerechtigde leeftijd.

 

In het coalitieakkoord is ervoor gekozen om het minimumloon te verhogen. Op zichzelf bezien is dit een positieve ontwikkeling. Echter, er is ook voor gekozen om de koppeling tussen het minimumloon en de AOW los te laten. Als je moet rondkomen van enkel (of nagenoeg enkel) AOW ga je er financieel op achteruit. FNV Zelfstandigen vindt dat de verhoging van het minimumloon ook gekoppeld moet worden aan de AOW.  

 

Irene van Hest – Manager FNV Zelfstandigen: ‘Het coalitieakkoord bevat geen concrete doelstellingen over zzp’ers op de arbeidsmarkt. Juist deze coronacrisis laat zien hoe erg het nodig is om de problemen op de arbeidsmarkt aan te pakken in plaats van vooruit te schuiven. Zzp’ers vallen constant buiten de boot. Het is tijd voor structurele verandering.’